Đầu gối là một trong những khớp lớn và phức tạp nhất trên cơ thể, đóng vai trò rất quan trọng đối với sức khỏe của chúng ta. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về các bệnh lý thường gặp ở đầu gối nhé.

daydreaming distracted girl in class

ĐẦU GỐI

Đầu gối là gì?

Đầu gối là một trong những khớp lớn và phức tạp nhất trên cơ thể. Đầu gối nối xương đùi với xương ống chân. Ngoài ra, xương nhỏ hơn chạy cùng với xương chày (xương mác) và xương bánh chè (xương bánh chè) là những xương khác tạo nên khớp gối.

Ở đầu gối, các gân kết nối xương đầu gối với cơ chân vận động khớp gối. Cùng với đó, các dây chằng tham gia vào xương đầu gối tạo sự ổn định cho đầu gối:

  • Dây chằng chéo trước ngăn không cho xương đùi trượt ra sau trên xương chày (hoặc xương chày trượt ra trước trên xương đùi).

  • Dây chằng chéo sau ngăn không cho xương đùi trượt ra trước trên xương chày (hoặc xương chày trượt ra sau trên xương đùi).

  • Các dây chằng chéo giữa và dây chằng bên ngăn không cho xương đùi trượt từ bên này sang bên kia.

Ngoài ra, hai miếng sụn hình chữ C được gọi là sụn chêm giữa và sụn bên đóng vai trò giảm xóc giữa xương đùi và xương chày.

Ở khớp gối, có nhiều bao, hoặc túi chứa đầy chất lỏng, giúp đầu gối cử động trơn tru.

Các tình trạng bệnh liên quan đến đầu gối

  • Chondromalacia xương bánh chè (còn gọi là hội chứng xương bánh chè): Kích ứng sụn ở mặt dưới của xương bánh chè gây đau đầu gối. Đây là nguyên nhân phổ biến gây đau khớp gối ở người trẻ tuổi.

  • Thoái hóa khớp gối: Thoái hóa khớp gối là dạng viêm khớp phổ biến nhất và thường ảnh hưởng đến đầu gối. Gây ra bởi sự lão hóa và hao mòn của sụn, các triệu chứng của thoái hóa khớp gối có thể bao gồm đau đầu gối, cứng khớp và sưng tấy.

  • Tràn dịch khớp gối: Chất lỏng tích tụ bên trong đầu gối, thường là do viêm. Bất kỳ dạng viêm khớp hoặc chấn thương nào cũng có thể gây ra tràn dịch khớp gối.

  • Rách sụn chêm: Tổn thương phần sụn đệm đầu gối, thường xảy ra khi bị trẹo đầu gối. Vết rách lớn có thể khiến đầu gối bị khóa lại.

  • ACL (dây chằng chéo trước) căng hoặc rách: ACL chịu trách nhiệm phần lớn cho sự ổn định của đầu gối. Chấn thương ACL thường dẫn đến ảnh hưởng đầu gối và có thể phải phẫu thuật sửa chữa.

  • Căng hoặc rách PCL (dây chằng chéo sau): Vết rách PCL có thể gây đau, sưng và không ổn định đầu gối. Những chấn thương này ít phổ biến hơn so với rách ACL, ở tình trạng này người bệnh có thể chỉ cần sử dụng phương pháp vật lý trị liệu (thay vì phẫu thuật).

  • Căng hoặc rách MCL (dây chằng chéo giữa): Chấn thương này có thể gây đau và có thể gây mất ổn định cho mặt trong của đầu gối.

  • Trượt xương bánh chè: Xương bánh chè trượt bất thường hoặc trật dọc xương đùi khi hoạt động gây đau đầu gối quanh xương bánh chè.

  • Viêm gân bánh chè: Viêm gân nối xương bánh chè với xương ống chân. Điều này xảy ra hầu hết ở các vận động viên nhảy nhiều lần.

  • Viêm bao hoạt dịch đầu gối: Đau, sưng và nóng ở bất kỳ chỗ nào của đầu gối. Viêm bao hoạt dịch thường xảy ra do hoạt động quá mức hoặc chấn thương.

  • Baker's cyst: Tập hợp chất lỏng ở phía sau đầu gối. Nang Baker thường phát triển do tràn dịch dai dẳng như trong các bệnh lý viêm khớp.

  • Viêm khớp dạng thấp: Một tình trạng tự miễn dịch có thể gây ra viêm khớp ở bất kỳ khớp nào, bao gồm cả đầu gối. Nếu không được điều trị, viêm khớp dạng thấp có thể gây tổn thương khớp vĩnh viễn.

  • Bệnh gút: Một dạng viêm khớp gây ra bởi sự tích tụ của các tinh thể axit uric trong khớp. Đầu gối có thể bị ảnh hưởng, gây ra các cơn đau và sưng tấy nghiêm trọng.

  • Pseudogout: Một dạng viêm khớp tương tự như bệnh gút, gây ra bởi các tinh thể canxi pyrophosphat lắng đọng ở đầu gối hoặc các khớp khác.

  • Viêm khớp nhiễm trùng: Nhiễm trùng do vi khuẩn, vi rút hoặc nấm bên trong đầu gối có thể gây viêm, đau, sưng và khó cử động đầu gối. Mặc dù không phổ biến nhưng viêm khớp nhiễm trùng là một tình trạng nghiêm trọng thường trở nên tồi tệ hơn nhanh chóng nếu không được điều trị.

Đầu gối là bộ phận quan trọng trong các hoạt động của con người, chính vì vậy cần có những biện pháp phòng ngừa hạn chế các tình trạng chấn thương xảy ra

Phương pháp chẩn đoán tình trạng bệnh

  • Khám sức khỏe: Bằng cách kiểm tra vị trí đau đầu gối và tìm vết sưng tấy hoặc cử động bất thường, bác sĩ thu thập thông tin về các nguyên nhân tiềm ẩn gây tổn thương hoặc căng thẳng cho đầu gối.

  • Kiểm tra vận động: Khi đầu gối cong, bác sĩ có thể kéo và đẩy cẳng chân để kiểm tra sự ổn định của dây chằng đầu gối ACL và PCL.

  • Kiểm tra mức độ căng thẳng Valgus: Đẩy bắp chân ra ngoài trong khi giữ ổn định đùi, bác sĩ có thể kiểm tra chấn thương dây chằng chéo giữa (MCL). Đẩy bắp chân vào trong (kiểm tra căng thẳng varus), bác sĩ có thể tìm tổn thương cho dây chằng chéo bên (LCL).

  • Chụp X-quang đầu gối: là xét nghiệm hình ảnh ban đầu cho hầu hết các tình trạng đầu gối.

  • Chụp cộng hưởng từ (quét MRI): Sử dụng sóng từ trường năng lượng cao, máy quét MRI tạo ra hình ảnh chi tiết cao của đầu gối và chân. Chụp MRI là phương pháp thường được sử dụng nhất để phát hiện chấn thương dây chằng và sụn chêm.

  • Chọc hút khớp gối (chọc hút dịch khớp): Kim được đưa vào khoang khớp bên trong đầu gối và chất lỏng được hút ra ngoài. Các dạng viêm khớp khác nhau có thể được chẩn đoán thông qua phương pháp nội soi khớp gối.

  • Nội soi khớp: Một thủ thuật phẫu thuật cho phép kiểm tra đầu gối bằng nội soi.

Điều trị bệnh lý ở đầu gối

  • Liệu pháp RICE: Nghỉ ngơi (hoặc giảm các hoạt động hàng ngày), chườm đá và tập luyện các bài tập nhẹ.

  • Thuốc giảm đau: Thuốc giảm đau không kê đơn hoặc theo toa như acetaminophen (Tylenol), ibuprofen (Motrin) và naproxen (Aleve) có thể điều trị hầu hết các cơn đau đầu gối.

  • Vật lý trị liệu: Một chương trình tập luyện vật lý có thể tăng cường các cơ xung quanh đầu gối, tăng độ ổn định của đầu gối.

  • Tiêm cortisone: Tiêm steroid vào đầu gối có thể giúp giảm đau và sưng.

  • Tiêm Hyaluronan: Tiêm vật liệu này vào đầu gối có thể giảm đau do viêm khớp và trì hoãn nhu cầu phẫu thuật đầu gối ở một số người.

  • Phẫu thuật đầu gối: Phẫu thuật có thể được thực hiện để điều chỉnh nhiều tình trạng đầu gối. Phẫu thuật có thể thay thế hoặc sửa chữa dây chằng bị rách, loại bỏ sụn chêm bị thương hoặc thay thế hoàn toàn đầu gối bị tổn thương nghiêm trọng.

  • Phẫu thuật nội soi: Ống nội soi (ống mềm với các dụng cụ phẫu thuật ở đầu) được đưa vào khớp gối. Phẫu thuật nội soi khớp có thời gian hồi phục và phục hồi chức năng ngắn hơn so với phẫu thuật mổ hở.

  • Thay thế ACL: Bác sĩ phẫu thuật sử dụng mảnh ghép (cắt từ cơ thể của chính bạn hoặc cơ thể của người hiến tặng) để thay thế ACL bị rách.

Các biện pháp phòng ngừa các chấn thương đầu gối

Những lời khuyên sau đây có thể giúp ngăn ngừa các chấn thương đầu gối phổ biến:

  • Khởi động bằng cách đi bộ và vươn vai nhẹ nhàng trước và sau khi chơi thể thao.

  • Giữ cho cơ chân khỏe bằng cách đi cầu thang, đi xe đạp tĩnh hoặc tập với tạ.

  • Tránh thay đổi cường độ tập luyện đột ngột.

  • Thay thế những đôi giày không phù hợp.

  • Duy trì trọng lượng hợp lý để tránh thêm áp lực lên đầu gối.

  • Sử dụng thiết bị bảo vệ đầu gối trong các môn thể thao mà đầu gối có thể bị thương.

Duy trì cơ bắp chân mạnh mẽ, linh hoạt và tìm kiếm sự chăm sóc y tế kịp thời cho tất cả các chấn thương đầu gối là điều cần thiết để đảm bảo chẩn đoán chính xác và điều trị thích hợp. Ngoài ra, giữ cho cơ bắp chân khỏe mạnh và luyện tập phòng ngừa chấn thương sẽ giúp giữ cho đầu gối khỏe mạnh trong suốt thời gian hoạt động.

 
Có thể bạn quan tâm?
DÂY THẦN KINH HẠ THIỆT

DÂY THẦN KINH HẠ THIỆT

Dây thần kinh hạ thiệt (dưới lưỡi) có chức năng cho phép chúng ta cử động lưỡi. Nó kiểm soát các cơ móng lưỡi (hyoglossus), nội tại, cơ cằm lưỡi (genioglossus) và cơ trâm thiệt (styloglossus). Những cơ này giúp bạn nói, nuốt và di chuyển các chất xung quanh miệng.
administrator
MÔI LỚN

MÔI LỚN

Môi lớn là một bộ phận của cơ quan sinh dục nữ. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về môi lớn và các tình trạng có thể gây sưng môi lớn nhé.
administrator
ĐẠI TRÀNG

ĐẠI TRÀNG

Đại tràng hay còn gọi là ruột già. Tất cả cấu tạo nên một ống dài đi từ ruột non khi thức ăn gần kết thúc hành trình qua hệ tiêu hóa. Ruột già biến chất thải thực phẩm thành phân và chuyển nó ra khỏi cơ thể khi bạn đi tiêu.
administrator
THÙY ĐẢO

THÙY ĐẢO

Thùy đảo (Insula) còn được gọi là “Island of Reil”, là một trong những bộ phận thuộc não, không thể quan sát từ bên ngoài và là một trong 4 thùy não chính
administrator
DÂY CHẰNG HÁNG

DÂY CHẰNG HÁNG

Dây chằng háng là một tập hợp gồm hai dải nối các cơ xiên của bụng với xương chậu, nằm sâu trong háng. Chúng hỗ trợ các mô mềm ở vùng bẹn, neo giữ vùng bụng và xương chậu. Thoát vị bẹn là một vấn đề phổ biến ở bộ phận này, đặc biệt là ở nam giới trên 40 tuổi.
administrator
NIỆU ĐẠO

NIỆU ĐẠO

Niệu đạo là một phần của hệ thống tiết niệu, hệ thống được tạo thành từ thận, bàng quang, niệu quản và niệu đạo. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về niệu đạo và các bệnh lý thường gặp ở đường tiết niệu ảnh hưởng tới niệu đạo nhé.
administrator
LÔNG TRƯỞNG THÀNH

LÔNG TRƯỞNG THÀNH

Lông trưởng thành là phần lông dày và sẫm màu bao phủ cơ thể của chúng ta. Nó phát triển trên vị trí da đầu, mặt, nách, vùng mu và các khu vực khác trên cơ thể. Lông trường thành giúp bảo vệ cơ thể chúng ta theo nhiều cách. Nó giúp chúng ta điều chỉnh nhiệt độ cơ thể. Bên cạnh đó, lông trường thành giúp bảo vệ làn da của bạn khỏi tia nắng mặt trời. Nó cũng ngăn vi trùng và mảnh vụn xâm nhập vào cơ thể chúng ta.
administrator
THỰC QUẢN

THỰC QUẢN

Thực quản là một phần của hệ tiêu hóa, có chức năng đưa thức ăn và chất lỏng từ cổ họng đến dạ dày. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về thực quản và các tình trạng có thể ảnh hưởng tới sức khỏe thực quản nhé.
administrator