Serotonin là một chất hóa học mang thông điệp giữa các tế bào thần kinh trong não và cơ thể. Serotonin đóng một vai trò quan trọng trong các chức năng của cơ thể như tâm trạng, giấc ngủ, tiêu hóa, buồn nôn, chữa lành vết thương, sức khỏe của xương, đông máu và ham muốn tình dục. Mức serotonin quá thấp hoặc quá cao có thể gây ra các vấn đề về sức khỏe thể chất và tâm lý.

daydreaming distracted girl in class

SEROTONIN

 

Serotonin là một hormone được tìm thấy hầu hết ở ruột non cơ thể

Serotonin là gì?

Serotonin hay còn được gọi là 5-hydroxytryptamine (5-HT), là một chất dẫn truyền thần kinh monoamine hoạt động như một loại hormone.

Là chất dẫn truyền thần kinh, serotonin mang thông điệp giữa các tế bào thần kinh trong não (hệ thần kinh trung ương) đến khắp cơ thể (hệ thần kinh ngoại vi). Những thông điệp hóa học này cho cơ thể nhận biết cách hoạt động.

Serotonin đóng một số vai trò trong cơ thể, bao gồm các ảnh hưởng đến học tập, trí nhớ, hạnh phúc cũng như điều chỉnh nhiệt độ cơ thể, giấc ngủ, hành vi tình dục và cảm giác đói.

Sự mất cân bằng serotonin cũng có thể gây ra một số vấn đề như trầm cảm, lo lắng, hưng cảm và các tình trạng sức khỏe khác.

Hầu hết serotonin được tìm thấy trong cơ thể nằm trong ruột (khoảng 90% serotonin được tìm thấy trong các tế bào lót đường tiêu hóa) và chỉ có khoảng 10% được sản xuất trong não. Nó được giải phóng vào tuần hoàn máu và được hấp thụ bởi các tiểu cầu. 

Serotonin được tạo ra từ axit amin thiết yếu là tryptophan không được tổng hợp từ cơ thể mà phải được lấy từ các nguồn dinh dưỡng bên ngoài.

Chức năng của Serotonin

Serotonin đóng một vai trò trong nhiều chức năng của cơ thể:

  • Tâm trạng: Serotonin trong não điều chỉnh tâm trạng và thường được gọi là hóa chất “tạo cảm giác tốt” tự nhiên của cơ thể bạn. Khi serotonin ở mức bình thường, bạn cảm thấy tập trung hơn, ổn định về mặt cảm xúc, hạnh phúc và bình tĩnh hơn. Còn khi serotonin thấp có liên quan đến các vấn đề như trầm cảm. Nhiều loại thuốc được sử dụng để điều trị lo âu, trầm cảm và các rối loạn tâm trạng thường nhắm đến các cách để tăng mức serotonin trong não.

  • Tiêu hóa: Hầu hết serotonin của cơ thể nằm trong đường tiêu hóa giúp kiểm soát chức năng ruột và đóng vai trò bảo vệ đường ruột. Ruột có thể tăng giải phóng serotonin để tăng tốc độ tiêu hóa để loại bỏ các loại thực phẩm gây khó chịu hoặc các sản phẩm độc hại ra khỏi cơ thể. Serotonin cũng góp phần làm giảm cảm giác thèm ăn trong khi ăn.

  • Buồn nôn: Buồn nôn xảy ra khi serotonin được giải phóng vào ruột nhanh hơn mức có thể được tiêu hóa. Nhiều loại thuốc được sử dụng để giảm cảm giác buồn nôn và nôn nhắm vào các thụ thể serotonin cụ thể trong não.

  • Giấc ngủ: Serotonin, cùng với một chất dẫn truyền thần kinh khác dopamine, đóng một vai trò quan trọng trong chất lượng giấc ngủ (ngủ ngon và lâu như thế nào). Bộ não cũng cần serotonin để tạo ra melatonin, một loại hormone điều chỉnh chu kỳ thức - ngủ của bạn.

  • Chữa lành vết thương: Serotonin được giải phóng bởi tiểu cầu trong máu để giúp chữa lành vết thương. Nó cũng làm cho các mạch máu nhỏ nhất, tiểu động mạch, thu hẹp, làm chậm lưu lượng máu và giúp hình thành cục máu đông. Đây là một quá trình quan trọng trong việc chữa lành vết thương.

  • Sức khỏe của xương: Serotonin có thể đóng một vai trò trong mật độ xương. Mức độ cao của serotonin trong ruột có thể đóng một vai trò trong việc làm cho xương yếu, có thể dẫn đến gãy xương và loãng xương.

  • Sức khỏe tình dục: Serotonin cũng đóng một vai trò - cùng với chất dẫn truyền thần kinh dopamine - trong ham muốn tình dục.

Những vấn đề sức khỏe liên quan đến mức serotonin thấp

Mức độ serotonin thấp có thể liên quan đến nhiều tình trạng sức khỏe bao gồm:

  • Trầm cảm và các vấn đề tâm trạng khác.

  • Lo lắng.

  • Các vấn đề về giấc ngủ.

  • Vấn đề về tiêu hóa.

  • Hành vi tự sát.

  • Rối loạn ám ảnh cưỡng chế.

  • Chấn thương tâm lý.

  • Rối loạn hoảng sợ.

  • Tâm thần phân liệt.

  • Ám ảnh.

Nguyên nhân

Mức serotonin thấp thường có nhiều nguyên nhân bao gồm như:

  • Cơ thể không sản xuất đủ serotonin.

  • Cơ thể không sử dụng serotonin một cách hiệu quả. Điều này có thể xảy ra nếu bạn không có đủ thụ thể serotonin hoặc các thụ thể không hoạt động như bình thường.

Tôi có thể làm gì để tăng mức serotonin?

  • Các cách để tăng mức serotonin bao gồm:

  • Ăn nhiều thực phẩm chứa tryptophan.

  • Tăng cường ánh sáng mặt trời cho cơ thể.

  • Uống một số chất bổ sung.

  • Tập thể dục nhiều hơn và giảm căng thẳng.

Các loại thực phẩm tăng mức serotonin

Nhiều loại thực phẩm tự nhiên chứa tryptophan, axit amin mà từ đó serotonin được tạo ra. Bạn có thể thử tăng mức serotonin của mình bằng cách ăn các thực phẩm chứa tryptophan, chẳng hạn như:

  • Cá hồi.

  • Trứng.

  • Phô mai.

  • Đậu hũ.

  • Dứa.

  • Các loại hạt, yến mạch và hạt.

Ăn thực phẩm giàu tryptophan không nhất thiết giúp tăng mức serotonin. Đó là một quá trình phức tạp. Cơ thể bạn cần carbohydrate để giải phóng insulin, cần thiết để hấp thụ các axit amin. Sau đó, ngay cả khi tryptophan đi vào máu, nó vẫn phải cạnh tranh với các axit amin khác để được hấp thụ vào não n. Các nhà khoa học vẫn đang nghiên cứu cách ăn thực phẩm chứa tryptophan có thể làm tăng mức serotonin.

Ánh sáng mặt trời

Không tiếp xúc đủ với ánh sáng mặt trời có thể dẫn đến rối loạn tâm trạng ở một số người. Cố gắng tiếp xúc với ánh sáng mặt trời 10 đến 15 phút mỗi ngày để tăng cường không chỉ mức serotonin mà còn cả mức vitamin D. Nếu bạn sống ở khu vực không thể nhận được ánh sáng mặt trời tự nhiên, hãy cân nhắc sử dụng liệu pháp ánh sáng để có được ánh sáng mặt trời cần thiết hàng ngày.

Thuốc bổ sung

Một số thực phẩm chức năng và thảo dược bổ sung cũng làm tăng mức serotonin. Bao gồm các:

  • Thực phẩm bổ sung: Tryptophan, men vi sinh và SAMe.

  • Thực phẩm bổ sung thảo dược: Có thể bao gồm nhân sâm, rong biển St.John, rue Syria và nhục đậu khấu.

Tập thể dục

Tập thể dục thường xuyên được biết là làm tăng mức serotonin và có thể cải thiện chứng rối loạn tâm trạng và sức khỏe tim mạch.

Những vấn đề sức khỏe liên quan đến mức serotonin cao

Hội chứng serotonin là một tình trạng xảy ra khi nồng độ serotonin tăng lên quá nhiều. Nó thường xảy ra nếu bạn tăng liều của một loại thuốc làm tăng mức serotonin hoặc dùng một loại thuốc khác làm tăng serotonin.

Các triệu chứng nhẹ bao gồm rùng mình, đổ mồ hôi, lú lẫn, bồn chồn, huyết áp cao, co giật cơ và tiêu chảy. Các triệu chứng nghiêm trọng bao gồm sốt cao, co giật, ngất xỉu và nhịp tim bất thường.

Hội chứng serotonin có thể gây tử vong nếu nó nghiêm trọng và không được phát hiện sớm và điều trị nhanh chóng.

Có thể bạn quan tâm?
THÙY TRÁN

THÙY TRÁN

Thùy trán là nơi chứa nhiều thứ tạo nên con người chúng ta. Nó đóng một vai trò trong tất cả mọi thứ từ chuyển động đến thông minh, giúp chúng ta dự đoán hậu quả của hành động của mình và hỗ trợ trong việc lập kế hoạch cho các hành động trong tương lai.
administrator
MÀNG NHĨ

MÀNG NHĨ

Màng nhĩ là một bộ phận có chức nưng thính giác và bảo vệ. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về màng nhĩ và các biện pháp bảo vệ sức khỏe màng nhĩ nhé.
administrator
HẬU MÔN

HẬU MÔN

Hậu môn là phần cuối cùng của đường tiêu hóa, có thể mắc phải một số tình trạng bệnh lý. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về sức khỏe hậu môn nhé.
administrator
CƠ DELTA

CƠ DELTA

Cơ delta là bộ phận bao phủ phần đầu của vai. Chúng giúp bạn nâng cánh tay của mình về phía trước, sang bên cạnh và ra phía sau. Đau cơ delta có thể gặp phải ở vận động viên bơi lội, vận động viên ném bóng hoặc bất kỳ ai thực hiện lặp đi lặp lại các chuyển động cánh tay ở trên cao.
administrator
HỆ TIẾT NIỆU

HỆ TIẾT NIỆU

Hệ tiết niệu bao gồm thận, niệu quản, bàng quang và niệu đạo. Hệ thống này có chức năng lọc máu, loại bỏ chất thải và nước thừa ra khỏi cơ thể chúng ta. Chất thải này trở thành nước tiểu. Các vấn đề ở đường tiết niệu phổ biến nhất là nhiễm trùng bàng quang và nhiễm trùng đường tiết niệu (UTIs).
administrator
DÂY THẦN KINH

DÂY THẦN KINH

Mỗi chúng ta có các dây thần kinh ở nhiều vị trí trên toàn bộ cơ thể. Các dây thần kinh gửi các tín hiệu điện giúp bạn cảm nhận được các cảm giác và cử động cơ bắp của mình. Các dây thần kinh cũng kiểm soát các chức năng của cơ thể như tiêu hóa thức ăn và duy trì nhịp tim. Các dây thần kinh là một trong những phần cơ bản của hệ thống thần kinh của chúng ta.
administrator
URÊ

URÊ

Urê (hay cacbamit) là thành phần hữu cơ chính của nước tiểu người, là sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa protein trong cơ thể và thường được dùng để đánh giá chức năng thận.
administrator
DÂY THẦN KINH CƠ HOÀNH

DÂY THẦN KINH CƠ HOÀNH

Dây thần kinh cơ hoành đóng một vai trò quan trọng trong quá trình thở hoặc hô hấp của chúng ta. Dây thần kinh này có chức năng làm cho cơ hoành của bạn co lại và mở rộng, cho phép phổi của chúng ta hít vào và thở ra. Tổn thương dây thần kinh cơ hoành có thể gây tê liệt cơ hoành. Bạn có thể cảm thấy khó thở và khó ngủ. Dây thần kinh cơ hoành bị kích thích có thể gây ra những cơn nấc cụt dai dẳng.
administrator